Isha’i: Alƙur’ani da Hadisi
Madogarai daga Alƙur’ani da hadisi, ra’ayin Sunna (Hanafi, Shafi‘i, Maliki, Hanbali) da ra’ayin Shi’a (Ja‘fari) gefe da gefe.
Lokacin sallar Isha’i
Ra’ayin Sunna (Hanafi, Shafi‘i, Maliki, Hanbali)
- Sahih Muslim 612 Lokacin Lisha har tsakar dare.
- Sahih Muslim 638, Tirmidhi 167 Da ba don zai takura al’ummata ba, da na umarce su su jinkirta Lisha har kashi ɗaya cikin uku na dare.
- Sahih Muslim 681 Sakaci shi ne jinkirta sallah har lokacin sallah ta gaba. Yawancin malamai suna ganin Lisha tana inganta har Asuba, ko da yake kafin tsakar dare ya fi.
- Yawancin malamai suna fara Lisha idan jan shafaƙi ya ɓace; Abu Hanifa idan farin shafaƙi ya ɓace, wanda ya fi jinkiri.
Ra’ayin Shi’a (Ja‘fari)
- Man La Yahduruhu al-Faqih, juzu’i 1, babin lokutan sallah, hadisi 13 Wata ruwaya ta ce lokacin Lisha har kashi ɗaya cikin uku na dare.
- Man La Yahduruhu al-Faqih, juzu’i 1, babin lokutan sallah, hadisi 18 Lokacin Lisha har tsakar dare.
- Man La Yahduruhu al-Faqih, juzu’i 1, babin lokutan sallah, hadisi 14 Wanda ya yi barci har tsakar dare bai yi Lisha ba, ya rama kuma ya yi azumi washegari.
Falalar sallar Isha’i
- Sahih Muslim 656 Duk wanda ya yi Lisha cikin jam’i, kamar ya tsaya rabin dare.
- Sahih al-Bukhari 657, Sahih Muslim 651 Salloli mafi nauyi ga munafukai su ne Lisha da Asuba; da sun san ladansu da sun zo ko da rarrafe.
- Sahih al-Bukhari 568 Annabi ﷺ ba ya son barci kafin Lisha da hira bayanta.
- Man La Yahduruhu al-Faqih, juzu’i 1, babin lokutan sallah, hadisi 19 Imam al-Baqir ya yi gargaɗi cewa mala’ika yana la’antar wanda ya bar Lisha har bayan tsakar dare.
Sallar Isha’i: raka’o’i
Ra’ayin Sunna (Hanafi, Shafi‘i, Maliki, Hanbali)
- Raka’a 4 farilla, sannan raka’a 2 sunna, sannan wutiri.
- Abu Dawud 1422 Wutiri haƙƙi ne. A mazhabar Hanafi wutiri wajibi ne, raka’a 3.
- Sahih Muslim 752 Wutiri raka’a ɗaya ce a ƙarshen dare. A wajen Shafi‘i, Maliki da Hanbali sunna ce, aƙalla raka’a 1.
- Sahih al-Bukhari 998, Sahih Muslim 751 Ku sanya wutiri ya zama ƙarshen sallarku ta dare.
Ra’ayin Shi’a (Ja‘fari)
- Raka’a 4 wajibi, sannan raka’a 2 nafila a zaune.
- Wasa’il al-Shi‘a, juzu’i 4, shafi 46 Imam al-Sadiq: raka’a 2 nafila da ake yi a zaune bayan Lisha ana ƙirga su ɗaya.
Azkar bayan sallar Isha’i
- Sahih Muslim 591 أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ (sau 3), sannan: اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلاَمُ، وَمِنْكَ السَّلاَمُ، تَبَارَكْتَ ذَا الْجَلاَلِ وَالإِكْرَامِ (Ya Allah, Kai ne Aminci, kuma daga gare Ka aminci yake; albarka ta tabbata gare Ka, Ma’abucin girma da karimci).
- Sahih al-Bukhari 844, Sahih Muslim 593 لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌاللَّهُمَّ لاَ مَانِعَ لِمَا أَعْطَيْتَ، وَلاَ مُعْطِيَ لِمَا مَنَعْتَ، وَلاَ يَنْفَعُ ذَا الْجَدِّ مِنْكَ الْجَدُّ (Babu mai hana abin da Ka bayar, babu mai bayar da abin da Ka hana, kuma dukiyar kowa ba ta amfanar da shi a gabanKa).
- Sahih Muslim 597 سُبْحَانَ اللَّهِ sau 33, الْحَمْدُ لِلَّهِ sau 33, اللَّهُ أَكْبَرُ sau 33, kuma don cika ɗari: لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌAna gafarta zunubansa ko da sun kai kumfar teku.
- an-Nasa’i, as-Sunan al-Kubra 9848 Ayatul Kursiyyu (Alƙur’ani 2:255) bayan kowace sallar farilla: babu abin da ke tsakaninsa da Aljanna sai mutuwa. Ibn Hibban ya ce sahihi ne.
- Abu Dawud 1522 Annabi ﷺ ya yi wa Mu’az wasiyya kada ya bar faɗin wannan a ƙarshen kowace sallah: اللَّهُمَّ أَعِنِّي عَلَى ذِكْرِكَ وَشُكْرِكَ وَحُسْنِ عِبَادَتِكَ (Ya Allah, ka taimake ni wajen ambatonKa, gode maKa da kyautata bautarKa).
- Abu Dawud 1523 Uƙba ɗan Amir: Manzon Allah ﷺ ya umarce ni in karanta al-Mu’awwizat (al-Falaq da an-Nas) a ƙarshen kowace sallah.
- Sahih al-Bukhari 5010 Ayatul Kursiyyu (Alƙur’ani 2:255) lokacin kwanciya: mai tsaro daga Allah zai kasance tare da kai, kuma Shaiɗan ba zai kusance ka ba har safiya.
- Sahih al-Bukhari 5009, Sahih Muslim 807 Wanda ya karanta ayoyi biyu na ƙarshe na suratul Baƙara (2:285-286) da dare, sun isar masa.
- Sahih al-Bukhari 5017 Kowane dare lokacin kwanciya, Annabi ﷺ yakan haɗa tafukansa, ya yi tofi a ciki, ya karanta al-Ikhlas, al-Falaq da an-Nas, sannan ya shafa jikinsa iya yadda zai iya, sau uku.
- Sahih al-Bukhari 6312 Lokacin kwanciya don barci: بِاسْمِكَ اللَّهُمَّ أَمُوتُ وَأَحْيَا (Da sunanKa ya Allah nake mutuwa kuma nake rayuwa).
- Tirmidhi 2892 Annabi ﷺ ba ya barci sai ya karanta suratul Sajda da suratul Mulk.
- Sahih al-Bukhari 3113 Lokacin kwanciya: سُبْحَانَ اللَّهِ sau 33, الْحَمْدُ لِلَّهِ sau 33, اللَّهُ أَكْبَرُ sau 34; Annabi ﷺ ya ce ya fi bawa mai hidima.
- Wasa’il al-Shi‘a, juzu’i 4, shafi 1024; Man La Yahduruhu al-Faqih, juzu’i 1, shafi 320 Tasbihin Fatima az-Zahra bayan kowace sallah, kafin a sauya zama: اللَّهُ أَكْبَرُ sau 34, الْحَمْدُ لِلَّهِ sau 33, سُبْحَانَ اللَّهِ sau 33. Imam as-Sadiq: ya fi soyuwa a gare ni fiye da sallar raka’o’i dubu a kowace rana.
Lambobin hadisi bisa sunnah.com. An ambaci madogarar Ja‘fari da sunan littafi, juzu’i da babi.
Madogarar sauran salloli
An sabunta ƙarshe: Juma’a, 20 Nuwamba 2026