İmsak: Kur’an ve Hadis
Kur’an ve hadisten kaynaklar; Sünnî görüş (Hanefî, Şâfiî, Mâlikî, Hanbelî) ve Şiî görüş (Caferî) yan yana.
İmsak namazının vakti
Sünnî görüş (Hanefî, Şâfiî, Mâlikî, Hanbelî)
- Kur’an 2:187 Fecrin beyaz ipliği siyah iplikten ayırt edilinceye kadar yiyin için. Sabah vakti bu fecr-i sâdık ile başlar.
- Kur’an 17:78 Namazı kıl … sabah namazını da.
- Sahih Müslim 612 Sabah vakti fecrin doğuşundan güneş doğana kadardır.
- Ebû Dâvûd 393, Tirmizî 149 Cebrâil ilk gün sabahı fecir doğunca, ikinci gün ortalık aydınlanınca kıldırdı ve vaktin bu ikisi arası olduğunu söyledi.
- Sahih Buhârî 578, Sahih Müslim 645 Peygamber ﷺ sabahı henüz karanlıkta kılardı. Şâfiî, Mâlikî ve Hanbelî mezhepleri erken kılmayı tercih eder.
- Tirmizî 154, Ebû Dâvûd 424 Sabahı ortalık aydınlanınca kılın, sevabı daha büyüktür. Hanefî mezhebi aydınlıkta (isfar) kılmayı tercih eder.
- Sahih-i Buhari 617, Sahih-i Müslim 1092 Bilal geceleyin ezan okur, İbn Ümmi Mektum ezan okuyuncaya kadar yiyip için: ilk aydınlık, sadık fecir yayılmadıkça sabah değildir.
Şiî görüş (Caferî)
- Kur’an 17:78 Namazı kıl … sabah namazını da.
- Men lâ yahduruhu’l-fakîh, c. 1, fecri tanıma bölümü, hadis 1-2 İmam Câfer es-Sâdık: fecr-i sâdık ufukta beyaz bir nehir gibi yayılır, kurt kuyruğu gibi yukarı uzanmaz; sabah vakti o yayılıp aydınlatınca başlar.
- Men lâ yahduruhu’l-fakîh, c. 1, namaz vakitleri bölümü, hadis 6 İmam Câfer es-Sâdık: vaktin başı Allah’ın rızası, sonu yalnızca O’nun affıdır.
İmsak namazının fazileti
- Kur’an 17:78 Sabah namazı (meleklerin) şahitlik ettiği bir namazdır.
- Sahih Müslim 657 Sabah namazını kılan Allah’ın himayesindedir.
- Sahih Buhârî 574, Sahih Müslim 635 İki serin vakit namazını (sabah ve ikindi) kılan cennete girer.
- Sahih Müslim 656 Sabahı cemaatle kılan, bütün geceyi namazla geçirmiş gibidir.
- Sahih Buhârî 657, Sahih Müslim 651 Münafıklara en ağır gelen namazlar yatsı ve sabahtır; sevabını bilselerdi emekleyerek de olsa gelirlerdi.
- Sahih-i Buhari 555, Sahih-i Müslim 632 Gece ve gündüz melekleri nöbetleşe aranıza gelir ve sabah ile ikindide bir araya gelir. Allah kullarını nasıl bıraktıklarını sorar; onlar: Namaz kılarken bıraktık, namaz kılarken bulduk, derler.
- Sahih-i Buhari 554, Sahih-i Müslim 633 Rabbinizi şu dolunayı gördüğünüz gibi göreceksiniz; güneş doğmadan ve batmadan önceki namazlardan hiçbir şey sizi alıkoymasın.
- Sahih-i Müslim 634 Güneş doğmadan ve batmadan önce (sabah ve ikindi) namaz kılan kimse ateşe girmez.
- Men lâ yahduruhu’l-fakîh, c. 1, namaz vakitleri bölümü, hadis 7 İmam Câfer es-Sâdık: namazı ilk vaktinde kılmak mümin için çocuklarından ve malından daha hayırlıdır.
İmsak namazı: rekâtlar
Sünnî görüş (Hanefî, Şâfiî, Mâlikî, Hanbelî)
- 2 rekât farz, öncesinde 2 rekât sünnet.
- Sahih Müslim 725 Sabahın iki rekât sünneti dünyadan ve içindekilerden daha hayırlıdır.
- Sahih Buhârî 1169, Sahih Müslim 724 Hz. Âişe: Peygamber ﷺ hiçbir nafileye sabahın iki rekâtı kadar devam etmezdi.
- Kunut: Şâfiî ve Mâlikîler sabahta kunut okur; Hanefî ve Hanbelîler musibet zamanları dışında okumaz.
- Sahih-i Müslim 726 Peygamber ﷺ sabahın iki rekât sünnetinde Kâfirûn ve İhlâs surelerini okurdu.
- Sahih-i Buhari 1160 Peygamber ﷺ sabahın iki rekât sünnetinden sonra sağ tarafına uzanırdı.
- Sahih-i Buhari 891, Sahih-i Müslim 879 Cuma günü Peygamber ﷺ sabah namazında Secde ve İnsan surelerini okurdu.
- Sahih-i Buhari 1002 Enes: Kunut çoğunlukla rükûdan önceydi; Peygamber ﷺ rükûdan sonra yalnızca bir ay, bir musibet sırasında kunut okudu.
- Sahih-i Buhari 597, Sahih-i Müslim 684 Bir namazı unutan veya uyuyup kaçıran, hatırlayınca kılsın; bunun başka kefareti yoktur.
- Sahih-i Buhari 1144 Sabaha kadar uyuyup namaz kılmayan bir adam için Peygamber ﷺ: Şeytan onun kulağına bevletmiş, buyurdu.
Şiî görüş (Caferî)
- 2 rekât farz, öncesinde 2 rekât nafile.
- Vesâilü’ş-Şîa, c. 4, s. 46 İmam Câfer es-Sâdık: günlük namazlar 51 rekâttır, 17 farz ve 34 nafile; Caferî uygulamada sabahtan önce 2 rekât nafile vardır.
- Kunut, sabah dahil her namazın ikinci rekâtında okunur.
İmsak namazından sonra zikirler
- Sahih-i Müslim 591 أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ (3 kez), sonra: اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلاَمُ، وَمِنْكَ السَّلاَمُ، تَبَارَكْتَ ذَا الْجَلاَلِ وَالإِكْرَامِ (Allahım, Sen Selâm’sın, selâmet Sendendir; ey celal ve ikram sahibi, Sen ne yücesin).
- Sahih-i Buhari 844, Sahih-i Müslim 593 لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌاللَّهُمَّ لاَ مَانِعَ لِمَا أَعْطَيْتَ، وَلاَ مُعْطِيَ لِمَا مَنَعْتَ، وَلاَ يَنْفَعُ ذَا الْجَدِّ مِنْكَ الْجَدُّ (Senin verdiğini engelleyecek, engellediğini verecek kimse yoktur; kimsenin serveti Sana karşı fayda vermez).
- Sahih-i Müslim 597 سُبْحَانَ اللَّهِ 33 kez, الْحَمْدُ لِلَّهِ 33 kez, اللَّهُ أَكْبَرُ 33 kez ve yüze tamamlamak için: لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌGünahları deniz köpüğü kadar olsa da bağışlanır.
- Nesâî, es-Sünenü’l-Kübrâ 9848 Her farz namazdan sonra Âyetü’l-Kürsî (Kur’an 2:255): onunla cennet arasında ölümden başka engel kalmaz. İbn Hibbân sahih saymıştır.
- Ebû Dâvûd 1522 Peygamber ﷺ Muaz’a her namazın sonunda şunu söylemeyi bırakmamasını öğütledi: اللَّهُمَّ أَعِنِّي عَلَى ذِكْرِكَ وَشُكْرِكَ وَحُسْنِ عِبَادَتِكَ (Allahım, Seni anmak, Sana şükretmek ve Sana güzelce ibadet etmek için bana yardım et).
- Ebû Dâvûd 1523 Ukbe b. Âmir: Resûlullah ﷺ bana her namazın sonunda Muavvizeteyn’i (Felak ve Nâs) okumamı emretti.
- Tirmizî 3474 Sabahtan sonra oturduğu hâlde, konuşmadan önce 10 kez: لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ، يُحْيِي وَيُمِيتُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌOn sevap yazılır, on günah silinir, on derece yükselir ve o gün korunur. Tirmizî hasen garib demiştir.
- İbn Mâce 925 Sabah namazının selamından sonra: اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ عِلْمًا نَافِعًا، وَرِزْقًا طَيِّبًا، وَعَمَلاً مُتَقَبَّلاً (Allahım, Senden faydalı ilim, temiz rızık ve kabul edilmiş amel isterim).
- Sahih-i Müslim 2723 Sabahleyin: أَصْبَحْنَا وَأَصْبَحَ الْمُلْكُ لِلَّهِ، وَالْحَمْدُ لِلَّهِ، لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ (Sabaha erdik, mülk Allah’ındır; hamd Allah’adır; tek ve ortaksız olan Allah’tan başka ilah yoktur).
- Tirmizî 3391 Sabahleyin: اللَّهُمَّ بِكَ أَصْبَحْنَا، وَبِكَ أَمْسَيْنَا، وَبِكَ نَحْيَا، وَبِكَ نَمُوتُ، وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ (Allahım, Seninle sabahladık ve akşamladık, Seninle yaşar ve ölürüz, dönüş Sanadır).
- Sahih-i Buhari 6306 Seyyidü’l-İstiğfar: اللَّهُمَّ أَنْتَ رَبِّي لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ، خَلَقْتَنِي وَأَنَا عَبْدُكَ، وَأَنَا عَلَى عَهْدِكَ وَوَعْدِكَ مَا اسْتَطَعْتُ، أَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ مَا صَنَعْتُ، أَبُوءُ لَكَ بِنِعْمَتِكَ عَلَيَّ، وَأَبُوءُ لَكَ بِذَنْبِي، فَاغْفِرْ لِي، فَإِنَّهُ لاَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ إِلاَّ أَنْتَGündüz inanarak söyleyip akşamdan önce ölen cennet ehlindendir.
- Ebû Dâvûd 5088 Sabah ve akşam 3 kez: بِسْمِ اللَّهِ الَّذِي لاَ يَضُرُّ مَعَ اسْمِهِ شَيْءٌ فِي الأَرْضِ وَلاَ فِي السَّمَاءِ، وَهُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ (Adıyla yerde ve gökte hiçbir şeyin zarar veremediği Allah’ın adıyla). Ona ani bir bela isabet etmez.
- Ebû Dâvûd 5082 İhlâs, Felak ve Nâs, sabah ve akşam üçer kez: her şeye karşı sana yeterler.
- Sahih-i Müslim 2692 سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ sabah ve akşam 100 kez: kıyamet günü kimse daha üstününü getiremez, ancak aynısını veya fazlasını söyleyen müstesna.
- Vesâilü’ş-Şîa, c. 4, s. 1024; Men lâ yahduruhü’l-fakîh, c. 1, s. 320 Her namazdan sonra, oturuşu bozmadan Hz. Fatıma Zehra tesbihi: اللَّهُ أَكْبَرُ 34 kez, الْحَمْدُ لِلَّهِ 33 kez, سُبْحَانَ اللَّهِ 33 kez. İmam Cafer es-Sâdık: bana her gün bin rekât namazdan daha sevimlidir.
- Sahih-i Buhari 3113 Peygamber ﷺ Fatıma ve Ali’ye yatarken aynı 34, 33 ve 33’ü öğretti ve bunun onlar için hizmetçiden daha hayırlı olduğunu söyledi.
Hadis numaraları sunnah.com’a göredir. Caferî kaynaklar kitap, cilt ve bölüm adıyla verilmiştir.
Diğer namazların kaynakları
Son güncelleme: 20 Kasım 2026 Cuma